Showing posts with label commentaries. Show all posts
Showing posts with label commentaries. Show all posts
Thursday, March 3, 2022
ukraine: thế giới và những cuộc xâm lăng
Đầu thập niên hai ngàn, tôi viốt trong một bài khảo cứu luật được xuấ̉́t bản trong giới đại ḥoc Mỹ, rằng từ thập niên năm mươi -- khi chế độ thực dân gãy đổ, công pháp quốc tế, international law, đã cấm xâm lăng lãnh thổ. Nhưng tôi lại nhấc đến REALPOLITIK...
Ngày nay trên Wiki, có một danh sách các vụ tranh giành lãnh thổ̃, chắc dài hơn số quốc gia thành viên Liên Hiêp Quốc. Không thấy có mặt trên list cuộc tranh giành quần đảo ở Biển Đông.
Đa số các tranh giành lãnh thổ là tranh dành biên giới, hay tranh dành chủ quyền các vùng có chung tiếng nói, lịch sử. với quốc gia lân lận, gồm cả những cuộc tranh dành lả̃nh thổ giưã Nam và Bắc Hàn.
Ngày nay, gần một thế kỷ sau thế chiến thứ hai, cuộc xâm lăng Ukraine: để kẻ mạnh hơn chiếm lấy tài nguyên và lãnh thổ như văn hoá thống trị trước kẻ bị trị, và cũng là để biến Ukraine thành vật thí thăn, cho Nga thử thách NATO và Mỹ?
Tại sao bao lâu nay NATO từ chối không cho UKraine gia nhập vào NATO? Phải chăng là để tránh cuộc đụng độ với Nga?
Rồi mai đây Nga và Trung Cộng lại bắt tay với nhau trong cuộc đôi co này??? Cuộc chiến tranh lạnh ngày xưa ̣-- biến người VN thành vật thí thân -- bây giờ có thể trở thành cuộc chiến tranh nóng và thế chiến thứ ba ̣(nhưng lần này không có Kennedy và Khrushchev)???
Kinh nghiệm cuả nhân loại: đồng minh bao giờ cũng có thể...bỏ chạy, và dân nước nhỏ chớ bao giờ giết lẩ̃n nhau để được tiếng chiến thắng nước lớn...Thế chiến thứ hai chấm dứt với hai trái bom nguyên tử. Tiếng khóc cuả nạn nhân: có thi sĩ nào ngồi ở nước nhỏ can đảm lắng tai nghe và hy vọng ngòi bút nhược tiểu sẽ thay đổi được định mạng cuả địa cầu, trước khi gông cùm đến khoá hay bẻ gãy ngòi bút̉ ???
Thursday, July 16, 2020
Sunday, July 28, 2019
Justice Ginsburg: an American Institution
https://www.heyalma.com/the-quiet-jewish-resistance-of-ruth-bader-ginsburg/?fbclid=IwAR2SM0bAzkrQZuaN4SAlMgf83Gh3ytMIvsT5RoO40aP1VR_KbeT_mMyN3wM
I disagree with the writer, whose expertise and "beat" are feminism and Jewish Studies.
I do not think of Justice Ginsburg's statement as a reminder of Jewish resistance. She has long raised above her ethnicity, religion, or gender. She has become an American institution.
I interpret her statement to be a reminder of the rule of law, an American pride. What holds up democracy is the underlying foundation called the rule of law. We pride ourselves as a "rule of law" nation, not a "rule of man" creature. Not at all. Not in the least.
Especially when she placed her statement in the context of a "prediction" of her death, by a Senator (whose name she has...forgotten!).
He's gone, but she's still here (against all odds, her illnesses and health struggles reported in the press, and all that!) All true, not "fake news" but, so what?
In today's climate, I took Justice Ginsburg's tongue-in-cheek reminder that she has survived the Senator as a reaffirmation that America's rule of law will prevail over...nasty politics! (To predict that someone like her will be dead in 6 months is such an ill-willed, nasty thing to say...Sounds like...politics to me!)
I disagree with the writer, whose expertise and "beat" are feminism and Jewish Studies.
I do not think of Justice Ginsburg's statement as a reminder of Jewish resistance. She has long raised above her ethnicity, religion, or gender. She has become an American institution.
I interpret her statement to be a reminder of the rule of law, an American pride. What holds up democracy is the underlying foundation called the rule of law. We pride ourselves as a "rule of law" nation, not a "rule of man" creature. Not at all. Not in the least.
Especially when she placed her statement in the context of a "prediction" of her death, by a Senator (whose name she has...forgotten!).
He's gone, but she's still here (against all odds, her illnesses and health struggles reported in the press, and all that!) All true, not "fake news" but, so what?
In today's climate, I took Justice Ginsburg's tongue-in-cheek reminder that she has survived the Senator as a reaffirmation that America's rule of law will prevail over...nasty politics! (To predict that someone like her will be dead in 6 months is such an ill-willed, nasty thing to say...Sounds like...politics to me!)
Friday, May 10, 2019
Wednesday, April 3, 2019
Senator Joe Biden and women's complaints; President Trump's locker room talk
http://www.msn.com/en-us/news/politics/i-will-be-more-mindful-and-respectful-biden-releases-video-confronting-allegations-of-unwanted-touching/ar-BBVArYy?li=BBnb7Kz&ocid=iehp
Those who are my generation would remember Senator Joe Biden as the Chair of the Senate's Judiciary Committee, who questioned law professor Anita Hill regarding the sexual harassment scandal involving U.S. Supreme Court Justice Clarence Thomas. I was in Washington, D.C. at that time as a young lawyer for the SEC, getting ready to leave the Capital City back to my home base Houston, Texas. Senator Biden was/is an urbane, sophisticated, tactile gentleman, now married to an intellectual woman (Ph.D. holder). Many would view him as the opposite of President Trump.
Can we envision Senator Biden engaging in "boys' talks"?
The tape of President Trump's "locker room talk" shows undeniably it was President Trump talking. His wife Melania dismissed it as "boys' talk" and then the media or someone out there came up with the phrase "locker room talk."
I think the standard for a new conduct code in terms of "boys' talk" or locker room talk" should be this: In the locker room of gyms and among boys, will any boy enjoy it when the "talks" are about their mother? sister? girlfriend? wife?
(And then there is the question of when "talks"/speech turn into action! Speech is action! You talk, and that is an act!)
If the answer is No, leave my mother out of the locker room, then please, the "boys" in the locker room, please exercise some self-restraint and get rid of these "boys' talks," shall we? Respect for women begins with your mother!
Those who are my generation would remember Senator Joe Biden as the Chair of the Senate's Judiciary Committee, who questioned law professor Anita Hill regarding the sexual harassment scandal involving U.S. Supreme Court Justice Clarence Thomas. I was in Washington, D.C. at that time as a young lawyer for the SEC, getting ready to leave the Capital City back to my home base Houston, Texas. Senator Biden was/is an urbane, sophisticated, tactile gentleman, now married to an intellectual woman (Ph.D. holder). Many would view him as the opposite of President Trump.
Can we envision Senator Biden engaging in "boys' talks"?
The tape of President Trump's "locker room talk" shows undeniably it was President Trump talking. His wife Melania dismissed it as "boys' talk" and then the media or someone out there came up with the phrase "locker room talk."
I think the standard for a new conduct code in terms of "boys' talk" or locker room talk" should be this: In the locker room of gyms and among boys, will any boy enjoy it when the "talks" are about their mother? sister? girlfriend? wife?
(And then there is the question of when "talks"/speech turn into action! Speech is action! You talk, and that is an act!)
If the answer is No, leave my mother out of the locker room, then please, the "boys" in the locker room, please exercise some self-restraint and get rid of these "boys' talks," shall we? Respect for women begins with your mother!
Monday, March 25, 2019
I don't know what to think anymore: The American dream vs preservation of Vietnamese virtues -- bad acts in government, bad acts in the law, bad acts by Vietnamese on FB and everywhere
https://www.msn.com/en-us/news/us/lawyer-michael-avenatti-arrested-faces-wire-fraud-and-bank-fraud-charges/ar-BBVdojw?ocid=iehp
Is this federal cleanup of bad acts or entrapment of outspoken advocates?
http://www.msn.com/en-us/news/us/im-not-fing-around-prosecutors-outlined-brazen-details-on-how-michael-avenatti-allegedly-attempted-to-extort-more-than-dollar20-million-from-nike/ar-BBVdn3l?li=BBnb7Kz&ocid=iehp
Avenatti: Ivy League undergraduate; A student in George Washington Law School; life in the fast lane and controversial representations
https://en.wikipedia.org/wiki/Michael_Avenatti
differences between zealous settlement negotiation of high-profiled claims against corporate giants versus outright extortion for quick money from big pockets.
http://www.msn.com/en-us/news/us/im-not-fing-around-prosecutors-outlined-brazen-details-on-how-michael-avenatti-allegedly-attempted-to-extort-more-than-dollar20-million-from-nike/ar-BBVdn3l?li=BBnb7Kz&ocid=iehp
Is this federal cleanup of bad acts or entrapment of outspoken advocates?
http://www.msn.com/en-us/news/us/im-not-fing-around-prosecutors-outlined-brazen-details-on-how-michael-avenatti-allegedly-attempted-to-extort-more-than-dollar20-million-from-nike/ar-BBVdn3l?li=BBnb7Kz&ocid=iehp
Avenatti: Ivy League undergraduate; A student in George Washington Law School; life in the fast lane and controversial representations
https://en.wikipedia.org/wiki/Michael_Avenatti
differences between zealous settlement negotiation of high-profiled claims against corporate giants versus outright extortion for quick money from big pockets.
http://www.msn.com/en-us/news/us/im-not-fing-around-prosecutors-outlined-brazen-details-on-how-michael-avenatti-allegedly-attempted-to-extort-more-than-dollar20-million-from-nike/ar-BBVdn3l?li=BBnb7Kz&ocid=iehp
Wednesday, March 20, 2019
In defense of Brigitte Bardot...sued for racist language regarding inhabitants of Reunion
http://www.msn.com/en-us/movies/celebrity/brigitte-bardot-faces-lawsuit-over-racist-comments-about-french-island/ar-BBV1Dfa?li=BBnbfcL&ocid=iehp
How is Bardot's choice of words today any worse than "Mission Civilisatrice" of France to refer to Vietnam before 1945?
True, in black and white pictures of early 20th century's Vietnam during French colonization, only mandarin-ministers and the Emperor had shoes to wear. Court musicians, officials, guards and soldiers went barefoot...Could someone say that was "primitive"?
The island of Reunion spoken of by Bardot plus Madagascar were places where France sent the dissident emperors of Vietnam into exile (called Annam back then, well, it wasn't that long ago!!!)
How is Bardot's choice of words today any worse than "Mission Civilisatrice" of France to refer to Vietnam before 1945?
True, in black and white pictures of early 20th century's Vietnam during French colonization, only mandarin-ministers and the Emperor had shoes to wear. Court musicians, officials, guards and soldiers went barefoot...Could someone say that was "primitive"?
The island of Reunion spoken of by Bardot plus Madagascar were places where France sent the dissident emperors of Vietnam into exile (called Annam back then, well, it wasn't that long ago!!!)
Sunday, March 17, 2019
kindness from strangers
yes, I have had people giving me a quarter, a dollar because I don't have change. The world is blessed with kindness.
http://www.drivepedia.com/luxury/keith-urban-groceries-tb/?utm_campaign=Keith%20Urban%20Groceries%20V2%20Rish%20DSL%20En%20-%20Desktop%20USA&utm_source=taboola&utm_medium=msn-msn&utm_term=Woman+Payed+For+Stranger%27s+Groceries%2C+Didn%27t+Realize+Who+He+Was&utm_content=https%3A%2F%2Fprod-pubplus-uploads.s3.amazonaws.com%2F312a0648-95ab-4867-96f8-5dedbad4fa2e.jpg
http://www.drivepedia.com/luxury/keith-urban-groceries-tb/?utm_campaign=Keith%20Urban%20Groceries%20V2%20Rish%20DSL%20En%20-%20Desktop%20USA&utm_source=taboola&utm_medium=msn-msn&utm_term=Woman+Payed+For+Stranger%27s+Groceries%2C+Didn%27t+Realize+Who+He+Was&utm_content=https%3A%2F%2Fprod-pubplus-uploads.s3.amazonaws.com%2F312a0648-95ab-4867-96f8-5dedbad4fa2e.jpg
Friday, March 15, 2019
BIG DEALS, BIG NAMES, BIG SHOTS: So, elite universities in America must mean a whole lot!
Bribery is a very big deal in America, supposedly a rule-of-law system.
For American celebrities (including big U.S. law firm partners) to commit bribery to get their kids into elite universities, it must mean elite universities are indeed a very, very, very big deal for the powerful and the rich...all those big shots!!!
What does that mean to us, Vietnamese Americans?
We applaud our children, grandchildren, great-grandchildren, and all those of us pioneers who got admitted to, and graduated from, the Ivy Leagues without quota, without affirmative action, and definitely without bribes! (In my case, for one thing, my parents were too poor to bribe anyone for me to be admitted to Harvard! For another thing, our elderlies couldn't negotiate the terms of a bribery deal with their broken English!)
"Luật rừng ở VN, làm ơn đừng di ta?n hay 'xuất khẩu" qua bên Mỹ cho chúng tôi khỏi phải vỡ̃ mô.ng vì giấc mộng Hoa Kỳ." [America the Beautiful, please do not cause the Vietnamese law of the jungle to be emigrated or imported over here for our American dream to become the broken dream!"
I REST MY CASE!
https://www.law.com/americanlawyer/2019/03/12/in-through-the-side-door-wiretap-outlines-willkie-leaders-alleged-role-in-admissions-scandal-405-33333/
For American celebrities (including big U.S. law firm partners) to commit bribery to get their kids into elite universities, it must mean elite universities are indeed a very, very, very big deal for the powerful and the rich...all those big shots!!!
What does that mean to us, Vietnamese Americans?
We applaud our children, grandchildren, great-grandchildren, and all those of us pioneers who got admitted to, and graduated from, the Ivy Leagues without quota, without affirmative action, and definitely without bribes! (In my case, for one thing, my parents were too poor to bribe anyone for me to be admitted to Harvard! For another thing, our elderlies couldn't negotiate the terms of a bribery deal with their broken English!)
"Luật rừng ở VN, làm ơn đừng di ta?n hay 'xuất khẩu" qua bên Mỹ cho chúng tôi khỏi phải vỡ̃ mô.ng vì giấc mộng Hoa Kỳ." [America the Beautiful, please do not cause the Vietnamese law of the jungle to be emigrated or imported over here for our American dream to become the broken dream!"
I REST MY CASE!
https://www.law.com/americanlawyer/2019/03/12/in-through-the-side-door-wiretap-outlines-willkie-leaders-alleged-role-in-admissions-scandal-405-33333/
Monday, March 4, 2019
The "AOC" factor for America -- the "bete noire" or "L'enfant Terrible"?
http://www.msn.com/en-us/news/politics/alexandria-ocasio-cortez-i-am-as-powerful-as-a-man/ar-BBUlJ2L?li=BBnbfcL&ocid=iehp
Taking all partisan issues out of the equation: The "AOC" factor stands for the American dream: a young, poor (relatively) immigrant's daughter, yet attractive, educated, daring, and outspoken, could win the race to public service against the rich and the established, thereby carving out the podium in life for herself and others like her. What she needs still is wisdom, plus the sophistication and caution that go with old-age wisdom. But, after the two World Wars, America, as a continent compared to old Europe, was the "young" country for the "deviant," the revolutionary and the unsophisticated. It's known as the land of immigrants (before immigrants were divided into "legal" and "illegal" -- the "legal" framework of a country with borders. The American values, however, are supposedly without borders -- that which makes Americans proud.
Taking all partisan issues out of the equation: The "AOC" factor stands for the American dream: a young, poor (relatively) immigrant's daughter, yet attractive, educated, daring, and outspoken, could win the race to public service against the rich and the established, thereby carving out the podium in life for herself and others like her. What she needs still is wisdom, plus the sophistication and caution that go with old-age wisdom. But, after the two World Wars, America, as a continent compared to old Europe, was the "young" country for the "deviant," the revolutionary and the unsophisticated. It's known as the land of immigrants (before immigrants were divided into "legal" and "illegal" -- the "legal" framework of a country with borders. The American values, however, are supposedly without borders -- that which makes Americans proud.
Sunday, February 24, 2019
Thursday, February 14, 2019
a matter of wall
The dictatorial Chinese Emperor Qin Shi Huang built the Great Wall to fence off the "barbarians" from the North to keep China safe.
Today, a wall will be built to fence off whatever from the southern border of America.
The idea, therefore, ain't original?
http://www.msn.com/en-us/news/politics/senate-oks-border-deal-trump-will-sign-declare-emergency/ar-BBTB5FD?li=BBnb7Kz&ocid=iehp
Today, a wall will be built to fence off whatever from the southern border of America.
The idea, therefore, ain't original?
http://www.msn.com/en-us/news/politics/senate-oks-border-deal-trump-will-sign-declare-emergency/ar-BBTB5FD?li=BBnb7Kz&ocid=iehp
Wednesday, January 23, 2019
A tribute to my mother, who laced my soul with the beauty of Vietnamese poetry since I was a toddler
The Art of Repetition and Parallelism in poetry, especially Vietnamese poetry:
(The analogy from music is counterpunctualism and fugue)
(The analogy from music is counterpunctualism and fugue)
Sau khi ho.a bai tho cua Huyen Chi để đem my~ thuật repetition vào toàn bài thơ cuả bà -- một hình thức vinh danh tài năng cuả bà, thì NN phải xa'c nha^.n HC không phải la Han Mac Tu. Tuy hai đọan đầu cua bai tho HC quá xuất sắc về repetition, HC khác HMT. HMT chỉ thỉnh thoảng dùng repetition, vài câu mà thôi, là tuyệt tác. Ông đem sự́́ rướm máu cuả chính mình vào thơ để cho đi, nhưng không bị trĩu nặng vì cáí ngã, ông thổn thức vạch trần cái ngã. Ông bóc vỏ chính sự đau đớn cuả mình để cho đời. Như con tằm nhả tơ. Thơ cuả HMT hoàn toàn originality, đọc lên như lời nói, đôi khi trần truồng trong cảm xúc, mà lại là tuyệt đỉnh lãng mạn cuả thi ca.
Repetition -- láy chữ -- hình nhu chua bao gio được dùng cho toàn baì thơ ngoại trừ Nguyen Bính. NHờ chi N tìm dùm và post bai thơ noi về đám tang cuả người con gái được thi nhân yêu: Nguyen Binh nhắc đi nhắc lại chữ trắng."
Có muốn cũng không thể hoạ thơ cua nhũng thi bá như Nguyen Bính, HMT, Luu Trong Lu, Doan Van Cu, Nguyen Nhuoc Phap, Bich Khe, Tham Tam, etc. Cũng như không thể hoạ hai đọan đầu trong bài thơ cuả HC: vì hoạ có thể làm hỏng đi tuyêt tác cuả thi nhân. Các đoạn sau, HC không dùng mỹ thuật repetition. Cho nên NN mới họa để đem Repetition vào toàn bài mà thôi. Ngoài Repetition, còn có Parallelism trong bài họa.
Trong trường hợp HMT, NN chỉ có thể cảm tác bằng cách trićh dẫn. Nuôi con bằng thi ca VN, mẹ NN không đem tuổi thơ cuả NN vào thế giới HMT, có lẽ vì sự rướm máu cuả thi nhân. Maĩ đến khi khôn lớn và già đ̣i ở Mỹ, NN mới cảm nhận được thơ HMT là một sự cho đi tim óc và nỗi đau cuả chàng, mà không hề vướng bận bởi cái ngã. Thơ HMT hoàn toàn vắng bóng sự đề cao cái tôi.
Sau đây là cảm tác cuả NN về nghệ thuật "Láy Chữ" cua HMT từ bai "thôn Vỹ Da." NN dùng chữ trắng" mà Nguyen Binh đã dùng:
"Mơ khách đường xa, khách đường xa..."
Trái tim trinh trắng tìm không ra?
Trắng như màu trắng ngày mưa tuyết
Trắng tựa khăn tang, buổi tịch tà.
Trái tim trinh trắng tìm không ra?
Trắng như màu trắng ngày mưa tuyết
Trắng tựa khăn tang, buổi tịch tà.
DNN Jan 2019
Monday, January 21, 2019
FINALLY...WOMAN OF COLOR RUNNING FOR THE HIGHEST OFFICE OF THE LAND
I first met Kamala Harris in San Jose, at a bar conference.
I watched her during the Senate's U.S. Supreme Court controversial nomination hearing this past year, 2018.
Based on my 34 years of experience as a American lawyer (1984-to date: starting as perhaps the first Vietnamese judicial clerk in the federal trial court, to my latest post as full-time law professor in an ABA-accredited institution, I will say this: she is a highly talented litigator, a dynamic speaker, tough as nails. Hats off to her.
For me, she represented the road NOT taken. For many American women, especially female lawyers, political activists, pioneer politicians, and especially women of color, she represented the ROAD TAKEN.
Saturday, January 19, 2019
Sunday, November 25, 2018
what is L'Art Brut as per Art Historians? An Intro into Outsiders' Art -- Thế nào là nghệ thuật không trường phái? Họ có phải là những hoạ sĩ dở hay không?
Art historians divide L'art Brut artists into three groups:
1. the mentally insane.
2. the incarcerated
2. the incarcerated
and separately,
3. Those with a special vision who reject or cannot afford formal training.
Saturday, August 11, 2018
TRIBUTE TO MY FATHER AND ALL THE SCHOOL TEACHERS OF THE NOW DEFUNCT REPUBLIC OF VIETNAM:
PHÊ BÌNH VĂN HỌC:
HÌNH ẢNH CON LƯÀ KÉO GỖ CUẢ TRÍ THỨC VÀ NGHỆ SĨ SÁNG TẠO...
FIRST POSTED Sunday, February 10, 2013
THE WOOD-PULLING DONKEY OF NG.UYEN NICOLE DUONG -- DƯƠNG NHƯ NGUYỆN VỚI CON LỪA KÉO GỖ
LITERARY CRITIQUE Phê bình và phân tích văn chương
SOURCE: http://www.vietbang.com/index.php?c=article&p=1889
NOTE FROM UYEN NICOLE DUONG: The following is a review written by Dieu-Tan, a Vietnamese writer from the first generation, who had won South Vietnam's literary prize before the Republic went defunct. He said that he would not hesitate to name my short story, "My Father's Accordion," as one of the best short stories in Vietnamese exile literature. He explained why below.
I very much appreciate his review, which showed sensitive insight into my short story about the life of a Vietnamese school teacher, in Vietnam and in America. The symbol of Vietnam in that short story was the schoolteacher's accordion, representing his artistic side, contrasted against an art review written by this school teacher about a painting that he compared to the portrayal of a wood-pulling donkey's life, representing his intellectual side. One of my few pieces published in Vietnamese, the story was dedicated to my father. In Dieu-Tan's view, the short story is semi-autobiographical. This is INCORRECT. Dieu Tan viewed the narrator as myself. Note that I am a corporate lawyer; the narrator is an investment banker. My father, however, is a school teacher, and he does play the accordion like the character. The name of the narrator is TRAN THI NHU HOAI AN, and the name of the school-teacher character is TRAN NHO, not "Nhu" (MY FATHER'S NAME). My short story is a work of fiction, although I drew many details from memory of my own childhood in Hue, Vietnam. In a small number of copies circulated on the internet without my awareness, the narrator's name was changed into DUONG THI NHU HOAI AN, probably by those readers who thought of the short story as my memoir.
For the Vietnamese version of my short story (kind of a novella), see https://vvfhvietvoicefhouston.blogspot.com/2017/07/chiec-phong-cam-cua-bo-toi-my-fathers.html
chiec phong cam cua bo toi
My only other "objection" to Mr. Dieu-Tan's review is his comment on my pun, "cai tieng nuoc non gi." I meant for that Vietnamese phrase to be exactly the way it is, a play on word! DNN
Review of "MY FATHER'S ACCORDION" (Chiếc Phong Cầm Của Bố Tôi”)
by DIỆU TẦN NGUYỄN TINH VỆ
Truyện ngắn “Chiếc phong cầm của bố tôi” viết xong từ tháng 9-1996, đã cho in thành sách, đến nay mới cho chạy trên liên mạng. Tôi định sẽ có ý kiến về cuốn truyện dài “Con gái của sông Hương,” tình cờ đọc được bài ‘nghiên cứu về bố tôi” của nhân vật xưng tôi Dương Thị Hòai An, bèn tạm ngưng để viết ngay về truyện ngắn này, đúng hơn là một hồi ức ngắn của gia đình họ Dương. Tôi không ngần ngại đánh giá đây là một trong những truyện ngắn hay nhất từ sau 1975 tại hải ngoại. Tôi hơi làm biếng bàn về “Con gái Sông Hương” bởi trong đó có rất nhiều hư cấu, dường như có chủ ý dành cho người Âu Mỹ đọc. Tôi cũng không ưa lắm lời giới thiệu của nhà xuất bản RavensYard rằng tác phẩm dài hơi này, viết bằng tiếng Anh được dịch ra tiếng Việt, có một ít tầm vóc của Gone With The Wind, của The Thorn Birds và của Joy Luck Club.
Người ta biết Dương Như Nguyện là một nhà khoa bảng, một giáo sư dạy Luật, từng là chánh án một thành phố lớn, đã học về báo chí truyền thông, được đào luyện về diễn xuất kịch nghệ, hát nhạc cổ điển và ưa thích hội họa, chỉ còn thiếu môn điêu khắc nữa là tác giả đã có đủ bảy bộ môn nghệ thuật. Những kiến thức đó, những quá trình học hành đó, người ta hỏi có đủ bảo đảm cho tài năng và kinh nghiệm của một người nữ tay trái viết văn làm thơ, ve,ờ diễn xuất, tay phải lại bận rộn cầm sách giảng luật pháp? Qua xuất hiện trước thính khán giả vài nơi, nhất là lần ra mắt sách tại San Jose vừa qua, người ta thấy tác giả đã có tài ăn nói (miệng luật sư đấy), hát và ngâm thơ hay. Buổi ra mắt sách chuyển thành buổi nói chuyện giữa tác giả và thính giảợ, bởi có trở ngại kỹ thuật là sách không mang tới được hội trường. Vừa đóng vai một nghệ sĩ vừa khóac áo luật sư, Dương Như Nguyện đã trả lời tất cả các câu hỏi về mọi lĩnh vực, dĩ nhiên cách giải đáp những câu hỏi liên quan đến chính trị, thời sự đã được lọc qua lăng kính luật pháp. Và Dương Như Nguyện đã thuyết phục được thính giả.
Tôi biết nhân vật Ann Dương rất độc lập, tân tiến.. nhưng đọc “Chiếc phong cầm của bố tôi” mới thấy cô còn lưu luyến “luân lý giáo khoa thư” lắm. Tuy cô muốn hướng dẫn mọi người đi vào “dòng chính”, cô hăng hái đề cao tinh thần Hồ Xuân Hương. Tôi ở tuổi chú như chú Hiếu Ðệ, chú M. của tác giả, nếu có xưng chú cũng không sao, tôi có con gái lớn của tôi bằng tuổi với tác giả và cũng được sinh ra từ Huế. Nhưng để cho công bằng cứ gọi nhau bằng anh chị em như nhà văn Bình Nguyên Lộc đã nói. Hồi này tôi ít viết, một phần vì mắt kém, một phần thấy trên liên mạng người ta gây gổ nhau, mạ lỵ nhau ghê quá. Tôi viết gửi tác giả có lẽ tôi yêu mến thành phố cổ Hội An, nơi tôi sống và làm việc 2 năm đầu đời quân ngũ, tiếp 2 năm sau đó ở thành phố có cầu Trường Tiền với những nữ sinh áo trắng guốc đỏ đội nón bài thơ đi trong bụi mưa dai dẳng. Ðó là những nơi chốn tác giả họ Dương được sinh ra và lớn lên.
Cô thanh minh là “Chiếc phong cầm của bố tôi “không phải là những lời kể về cuộc đời ông bố. Tôi đồng ý, ông Nhự giáo sư Ðại học, du học bên Tây, dạy con nít bên Mỹ là một điển hình cho lớp già nua đã sinh ra wrong nation, wrong century (thơ Vũ Hòang Chưong) trí thức, muốn làm một chút gì cho quê hương nhưng.. đành khoanh tay bất lực. Tất cả chỉ là con người yếu ớt ở một nước chậm tiến, chiến tranh triền miên. Không phải chỉ một thế hệ, có lẽ đến bốn thế hệ đã sinh nhầm thế kỷ. Kiếp người Việt trong khỏang 80 năm trở lại đây cũng chỉ là những “con lừa kéo gỗ”. Ông giáo Nhự “lành như bụt” có nhiều mâu thuẫn, ông hiền, nhưng có lúc lại Tây quá. Ông hà tiện cắt tóc lấy nhưng lại bỏ khá tiền mua tranh thưởng thức. Ông may mắn đã được tiếp nhận những tư tưởng tự do, dân chủ tại Phap, nhưng lại khư khư giữ chiếc đàn, chiếc cặp da cũ xì, mặc áo quần cổ lỗ sĩ, không bao giờ thay đổi món ăn trưa
Mới và cũ, tự do, dân chủ công bằng bác ái, nông dân và trí thức, ưu tư thời cuộc, nhưng chưa dấn thân, không quyết định dứt khóat, thủ cựu, lỗi thời, cúi đầu cam chiụ sự o ép kỷ luật của chính quyền đó là đặc tính của giai cấp tiểu tư sản. Người ta cho rằng cộng sản biết lợi dụng sự lưng chừng yếu kém của giai cấp tiểu tư sản và cái ngây thơ của trí thức sa-lông và trí thức dấn thân kiểu Dương Quỳnh Hoa. Cụ giáo Như và chú M. rốt cuộc lại tái ngộ trên đất ‘đế quốc”, sau một thời đã muốn đi vắng xa và nhà chú M. bị đốt cháy. Dương Thị Như Hòai An kể sơ vài dòng đến biến cố miền Trung năm đó. Phải, “cái gì đổ, chứ làm sao Phật đổ được, phật đây không chỉ là tượng Phật nhưng là cái tâm phật, là lòng lành của con người. Nhắc đến chuyện cũ để hiểu chuyện ngày nay, không ép được Thiên chúa giáo, họ quay ra ép Phật giáo vì đạo giáo này yếu về tổ chức, không có thế quyền mạnh.
Tác gỉa nhắc đến chi tiết ông bố nói chuyện một mình trong phòng với bà vợ. Những nhà trí thức bằng cấp đầy mình, cuồng chữ không biết tung mớ hiểu biết ra cho ai, và dường như không được đãi ngộ xứng đáng với tài học, chỉ còn cách “đọc kinh” kỳ quặc một mình. Lối độc thọai này bị bà vú chê là điên, nhưng ông giáo sư có điên đâu, ông rất tài giỏi. Trong những những cuộc đối thọai tay đôi, tay ba, tay mấy đi nữa, phía bên kia cứ bổn cũ sọan lại, cứ độc thọai, ai nghe thì nghe, không cần biết. Họ không tài giỏi, trên bảo sao nói y như vậy, nói như cuốn băng thu sẵn, đó là kinh nghiệm ở Việt Nam, ở Bắc Hàn, ở Iran bây giờ. Hòai An có nhắc đến đôi mắt Sơn Tây Quang Dũng, dẫn lời nhạc của Trịnh Công Sơn, Phạm Duy. Sao cô không nhắc đến thơ Quang Dũng? Nhiều người mê thơ lãng mạn và dũng liệt của Quang Dũng, người ta khó ưa nổi nhạc sĩ họ Phạm qua kim tiền chủ nghĩa, nhục thể chủ nghĩa và cỏ đuôi chó chủ nghĩa.
Làm sao oai hùng bằng Tây Tiến, khi tác giả chưa biết mình bị lợi dụng:
Tây Tiến đòan quân không mọc tóc
Quân xanh màu lá dữ oai hùng
Mắt trừng gửi mộng qua biên giới
Ðêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm
Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời
Hay đầy ắp tình đồng bào, trong “Ðôi Bơ”:
Xa quá rồi em, người mỗi ngả
Ðôi bờ đất nước nhớ thương nhau
Em đi áo mỏng buông hờn tủi
Dòng lệ thơ ngây có dạt dào?
Họ tệ bạc bất công với Quang Dũng, bát nước hắt đi không bao giờ đầy lại dù sau này họ đã “cởi trói”, đã đúc tượng nhà thơ họ Bùi này.
Nhân vật Hòai An thừa hưởng nét thông minh vốn sẵn tính trời, tài giỏi, có tâm hồn nghệ sĩ của ông bố. Nhưng cô ta chỉ được coi như thế hệ 1 rưỡi thôi, chưa phải là nhị thế. Bởi cô còn biết mua cho được Quốc văn Giáo Khoa Thư để đọc, để yêu linh hồn, tinh thần luân lý giáo khoa thư. Thứ luân lý ấy vẫn ‘vất vưởng theo chân người việt tị nạn. Cô chưa thể nào dứt bỏ được quá khứ oai hùng và đau thương của những con lừa kéo gỗ. Vì cô đã cảm nhận được nỗi buồn khi nghe người ta độc thọai, cô đã chứng kiến Huế yên bình giả tạo năm đó. Cô đã bị ám ảnh, ghê sợ khủng khiếp một sự lật đổ. Cô sợ những khi đang ngủ vì một biến cố nào ó, bị dánh thức dậy. Cô đã lờ mờ hiểu thế nào là sự sụp đổ cả một chế độ. Nghĩa là cô còn bị quá khứ ràng buộc, chưa dứt bỏ được những kỷ niệm đau buồn thời lọan lạc, chiến tranh. Rất may cô đã đường hòang đi vào dòng chính và thành công trong nghề nghiệp.
Luân lý giáo khoa thư tưởng dễ mà khó đấy. Năm tôi 10 tuổi học lớp Ba trường huyện, học đến bài anh em nhà họ Ðiền, thày giáo giảng mãi mới hiểu. Cầm búa chặt cái cây cổ thụ chia nhau gia tài, có gì phải khóc?. Ðến bài Cái Lưỡi của anh chàng mổ heo thì mù tịt, cái lưỡi lợn có gì là ngon, thịt ba chỉ hoặc thịt heo nạc mới ngon chứ! Cái lưỡi của Esope thực ra phải dành cho bậc trung học, ngay cả đại học nữa. Cũng chỉ vì lo truyền đạt căm thù, nên sau này thiếu vắng những bài học Việt văn giáo khoa thư, như giúp đỡ người già cả, anh em như thể chân tay, ông tây làm lớn còn nhớ thày giáo làng thuở nhỏ, tìm về thăm. Hậu quả là cho đến bây giờ, từ 3 tuổi cho đến lớp tuổi lớn lên từ chiến tranh là cỡ 40, 45 vẫn thích nói “đồng minh” hơn là là thưa trình, cúi đầu :” Thưa thày con đi ạ” như học trò Quảng Nam trước 75.
Trở lại với ông giáo Nhự, thật tôi nghiệp ông và tội nghiệp cho những người già cả có quê hương nhưng chưa trở lại được với quê hương. Ông như chiếc đàn phong cầm cũ kỹ gầy gò, mảnh khảnh. Trước những phong ba đất nước những biến đổi khủng khiếp, chạy từ Bắc vào Nam, rồi từ Sài Gòn tuốt sang Mỹ. “Lúc nào mặt ông cũng chảy dài có vẻ đau khổ, đôi mày ông cau lại bởi phấn trắng bảng đen theo ông đến tận cuối đời. Thời gian trước khi về hưu là thời gian ông chiụ trận nặng nhất với lũ học trò con nít xứ người, đủ màu da, đùa nghịch theo bản năng. Ông bị mất giá phải dạy những lớp tiểu học. Ôi, thời oanh liệt nay còn đâu! Ông không oanh liệt tại chiến trường, ông oanh liệt trí tuệ. Ông mất đám học trò lễ phép xứ Quảng, ông mất đám sinh viên thông minh chăm chỉ. Tội nghiệp cho ông, tôi nghiệp cho những ông tổng thống, thủ tướng, tổng trưởng, tướng tá Phong trần đến cả sơn khê, tang thương đến cả hoa kia cỏ này
Cô D.T. Hòai An hay Uyển Nicole Dương cũng thế, tuy có 18 năm lớn lên ở quêạ nhà, có 30 năm hòa hợp với dòng chính, sử dụng tiếng nói và chữ viết quê mẹ lẫn quê người, rất thành thạo. Tuy nhiên, có lẽ phải tiếp xúc với Mỹ chính dòng nhiều hơn nên đôi khi “tần số Việt” cũng hơi sơ hở. Cô quên chưa tìm được chữ Việt thay cho chữ avocate, cứ nhắc mãi avocate, avocate, avocate. Curriculum là giáo trình, là chương trình giảng dạy; cắt tóc lấy bị so le, bị lệch chứ không nói bị méo; urban là nội thành, thành thị, không phải thị tứ đối lại suburban là ngoại thành, vùng quê. Câu: không ai để ý tôi hát cái tiếng nước non gì, nên sửa lại: không ai để ý tôi hát thứ tiếng xứ sở/ quốc gia nào. Nhiều dòng trong bài nhắc đi nhắc lại, không phải để nhấn mạnh, đã thừa ra. Nhưng đó là những lặt vặt, không quan trọng. Quan trọng là ở nội dung, ở triết lý cô đã nêu lên được, và cô đã thành công.
Dương Như Nguyện đã hiên ngang sánh vai với dòng chính, đã vượt trội đã nổi danh trong lĩnh vực giáo dục, luật pháp, cô sẽ tiếp tục thành công trong lĩnh vực văn chương chữ nghĩa Việt. Ðiểm thành công của cô về phần thơ văn dường như nhờ cô còn yêu, còn nương náu linh hồn Việt Nam, cô mệnh danh đó là luân lý giáo khoa thư. Qua truyện ngắn ““Chiếc phong cầm của bố tôi” cô đã nêu lên được cái Chân Thực, cái ‘ Ðẹp đẽ và cái Tốt Lành của văn chương. Chúc cô “đội hai mũ”, mũ luật học và mũ văn học được lâu bền, cô không bị khập khiễng đứng một chân đâu. Dương Như Nguyện sẽ không cô đơn, sẽ không phải độc thọai, bởi có nhiều người đã nghe, đã hiểu cô muốn nói, muốn viết gì. Tôi cũng chúc cụ Dr. Nhự bay sang Cali chuyện trò bằng tiếng Việt thỏai mái với đám cựu sinh viên đông đảo và ngoan ngõan của cụ
SOURCE: http://www.vietbang.com/index.php?c=article&p=1889
NOTE FROM UYEN NICOLE DUONG: The following is a review written by Dieu-Tan, a Vietnamese writer from the first generation, who had won South Vietnam's literary prize before the Republic went defunct. He said that he would not hesitate to name my short story, "My Father's Accordion," as one of the best short stories in Vietnamese exile literature. He explained why below.
I very much appreciate his review, which showed sensitive insight into my short story about the life of a Vietnamese school teacher, in Vietnam and in America. The symbol of Vietnam in that short story was the schoolteacher's accordion, representing his artistic side, contrasted against an art review written by this school teacher about a painting that he compared to the portrayal of a wood-pulling donkey's life, representing his intellectual side. One of my few pieces published in Vietnamese, the story was dedicated to my father. In Dieu-Tan's view, the short story is semi-autobiographical. This is INCORRECT. Dieu Tan viewed the narrator as myself. Note that I am a corporate lawyer; the narrator is an investment banker. My father, however, is a school teacher, and he does play the accordion like the character. The name of the narrator is TRAN THI NHU HOAI AN, and the name of the school-teacher character is TRAN NHO, not "Nhu" (MY FATHER'S NAME). My short story is a work of fiction, although I drew many details from memory of my own childhood in Hue, Vietnam. In a small number of copies circulated on the internet without my awareness, the narrator's name was changed into DUONG THI NHU HOAI AN, probably by those readers who thought of the short story as my memoir.
For the Vietnamese version of my short story (kind of a novella), see https://vvfhvietvoicefhouston.blogspot.com/2017/07/chiec-phong-cam-cua-bo-toi-my-fathers.html
chiec phong cam cua bo toi
My only other "objection" to Mr. Dieu-Tan's review is his comment on my pun, "cai tieng nuoc non gi." I meant for that Vietnamese phrase to be exactly the way it is, a play on word! DNN
Review of "MY FATHER'S ACCORDION" (Chiếc Phong Cầm Của Bố Tôi”)
by DIỆU TẦN NGUYỄN TINH VỆ
Truyện ngắn “Chiếc phong cầm của bố tôi” viết xong từ tháng 9-1996, đã cho in thành sách, đến nay mới cho chạy trên liên mạng. Tôi định sẽ có ý kiến về cuốn truyện dài “Con gái của sông Hương,” tình cờ đọc được bài ‘nghiên cứu về bố tôi” của nhân vật xưng tôi Dương Thị Hòai An, bèn tạm ngưng để viết ngay về truyện ngắn này, đúng hơn là một hồi ức ngắn của gia đình họ Dương. Tôi không ngần ngại đánh giá đây là một trong những truyện ngắn hay nhất từ sau 1975 tại hải ngoại. Tôi hơi làm biếng bàn về “Con gái Sông Hương” bởi trong đó có rất nhiều hư cấu, dường như có chủ ý dành cho người Âu Mỹ đọc. Tôi cũng không ưa lắm lời giới thiệu của nhà xuất bản RavensYard rằng tác phẩm dài hơi này, viết bằng tiếng Anh được dịch ra tiếng Việt, có một ít tầm vóc của Gone With The Wind, của The Thorn Birds và của Joy Luck Club.
Người ta biết Dương Như Nguyện là một nhà khoa bảng, một giáo sư dạy Luật, từng là chánh án một thành phố lớn, đã học về báo chí truyền thông, được đào luyện về diễn xuất kịch nghệ, hát nhạc cổ điển và ưa thích hội họa, chỉ còn thiếu môn điêu khắc nữa là tác giả đã có đủ bảy bộ môn nghệ thuật. Những kiến thức đó, những quá trình học hành đó, người ta hỏi có đủ bảo đảm cho tài năng và kinh nghiệm của một người nữ tay trái viết văn làm thơ, ve,ờ diễn xuất, tay phải lại bận rộn cầm sách giảng luật pháp? Qua xuất hiện trước thính khán giả vài nơi, nhất là lần ra mắt sách tại San Jose vừa qua, người ta thấy tác giả đã có tài ăn nói (miệng luật sư đấy), hát và ngâm thơ hay. Buổi ra mắt sách chuyển thành buổi nói chuyện giữa tác giả và thính giảợ, bởi có trở ngại kỹ thuật là sách không mang tới được hội trường. Vừa đóng vai một nghệ sĩ vừa khóac áo luật sư, Dương Như Nguyện đã trả lời tất cả các câu hỏi về mọi lĩnh vực, dĩ nhiên cách giải đáp những câu hỏi liên quan đến chính trị, thời sự đã được lọc qua lăng kính luật pháp. Và Dương Như Nguyện đã thuyết phục được thính giả.
Tôi biết nhân vật Ann Dương rất độc lập, tân tiến.. nhưng đọc “Chiếc phong cầm của bố tôi” mới thấy cô còn lưu luyến “luân lý giáo khoa thư” lắm. Tuy cô muốn hướng dẫn mọi người đi vào “dòng chính”, cô hăng hái đề cao tinh thần Hồ Xuân Hương. Tôi ở tuổi chú như chú Hiếu Ðệ, chú M. của tác giả, nếu có xưng chú cũng không sao, tôi có con gái lớn của tôi bằng tuổi với tác giả và cũng được sinh ra từ Huế. Nhưng để cho công bằng cứ gọi nhau bằng anh chị em như nhà văn Bình Nguyên Lộc đã nói. Hồi này tôi ít viết, một phần vì mắt kém, một phần thấy trên liên mạng người ta gây gổ nhau, mạ lỵ nhau ghê quá. Tôi viết gửi tác giả có lẽ tôi yêu mến thành phố cổ Hội An, nơi tôi sống và làm việc 2 năm đầu đời quân ngũ, tiếp 2 năm sau đó ở thành phố có cầu Trường Tiền với những nữ sinh áo trắng guốc đỏ đội nón bài thơ đi trong bụi mưa dai dẳng. Ðó là những nơi chốn tác giả họ Dương được sinh ra và lớn lên.
Cô thanh minh là “Chiếc phong cầm của bố tôi “không phải là những lời kể về cuộc đời ông bố. Tôi đồng ý, ông Nhự giáo sư Ðại học, du học bên Tây, dạy con nít bên Mỹ là một điển hình cho lớp già nua đã sinh ra wrong nation, wrong century (thơ Vũ Hòang Chưong) trí thức, muốn làm một chút gì cho quê hương nhưng.. đành khoanh tay bất lực. Tất cả chỉ là con người yếu ớt ở một nước chậm tiến, chiến tranh triền miên. Không phải chỉ một thế hệ, có lẽ đến bốn thế hệ đã sinh nhầm thế kỷ. Kiếp người Việt trong khỏang 80 năm trở lại đây cũng chỉ là những “con lừa kéo gỗ”. Ông giáo Nhự “lành như bụt” có nhiều mâu thuẫn, ông hiền, nhưng có lúc lại Tây quá. Ông hà tiện cắt tóc lấy nhưng lại bỏ khá tiền mua tranh thưởng thức. Ông may mắn đã được tiếp nhận những tư tưởng tự do, dân chủ tại Phap, nhưng lại khư khư giữ chiếc đàn, chiếc cặp da cũ xì, mặc áo quần cổ lỗ sĩ, không bao giờ thay đổi món ăn trưa
Mới và cũ, tự do, dân chủ công bằng bác ái, nông dân và trí thức, ưu tư thời cuộc, nhưng chưa dấn thân, không quyết định dứt khóat, thủ cựu, lỗi thời, cúi đầu cam chiụ sự o ép kỷ luật của chính quyền đó là đặc tính của giai cấp tiểu tư sản. Người ta cho rằng cộng sản biết lợi dụng sự lưng chừng yếu kém của giai cấp tiểu tư sản và cái ngây thơ của trí thức sa-lông và trí thức dấn thân kiểu Dương Quỳnh Hoa. Cụ giáo Như và chú M. rốt cuộc lại tái ngộ trên đất ‘đế quốc”, sau một thời đã muốn đi vắng xa và nhà chú M. bị đốt cháy. Dương Thị Như Hòai An kể sơ vài dòng đến biến cố miền Trung năm đó. Phải, “cái gì đổ, chứ làm sao Phật đổ được, phật đây không chỉ là tượng Phật nhưng là cái tâm phật, là lòng lành của con người. Nhắc đến chuyện cũ để hiểu chuyện ngày nay, không ép được Thiên chúa giáo, họ quay ra ép Phật giáo vì đạo giáo này yếu về tổ chức, không có thế quyền mạnh.
Tác gỉa nhắc đến chi tiết ông bố nói chuyện một mình trong phòng với bà vợ. Những nhà trí thức bằng cấp đầy mình, cuồng chữ không biết tung mớ hiểu biết ra cho ai, và dường như không được đãi ngộ xứng đáng với tài học, chỉ còn cách “đọc kinh” kỳ quặc một mình. Lối độc thọai này bị bà vú chê là điên, nhưng ông giáo sư có điên đâu, ông rất tài giỏi. Trong những những cuộc đối thọai tay đôi, tay ba, tay mấy đi nữa, phía bên kia cứ bổn cũ sọan lại, cứ độc thọai, ai nghe thì nghe, không cần biết. Họ không tài giỏi, trên bảo sao nói y như vậy, nói như cuốn băng thu sẵn, đó là kinh nghiệm ở Việt Nam, ở Bắc Hàn, ở Iran bây giờ. Hòai An có nhắc đến đôi mắt Sơn Tây Quang Dũng, dẫn lời nhạc của Trịnh Công Sơn, Phạm Duy. Sao cô không nhắc đến thơ Quang Dũng? Nhiều người mê thơ lãng mạn và dũng liệt của Quang Dũng, người ta khó ưa nổi nhạc sĩ họ Phạm qua kim tiền chủ nghĩa, nhục thể chủ nghĩa và cỏ đuôi chó chủ nghĩa.
Làm sao oai hùng bằng Tây Tiến, khi tác giả chưa biết mình bị lợi dụng:
Tây Tiến đòan quân không mọc tóc
Quân xanh màu lá dữ oai hùng
Mắt trừng gửi mộng qua biên giới
Ðêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm
Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời
Hay đầy ắp tình đồng bào, trong “Ðôi Bơ”:
Xa quá rồi em, người mỗi ngả
Ðôi bờ đất nước nhớ thương nhau
Em đi áo mỏng buông hờn tủi
Dòng lệ thơ ngây có dạt dào?
Họ tệ bạc bất công với Quang Dũng, bát nước hắt đi không bao giờ đầy lại dù sau này họ đã “cởi trói”, đã đúc tượng nhà thơ họ Bùi này.
Nhân vật Hòai An thừa hưởng nét thông minh vốn sẵn tính trời, tài giỏi, có tâm hồn nghệ sĩ của ông bố. Nhưng cô ta chỉ được coi như thế hệ 1 rưỡi thôi, chưa phải là nhị thế. Bởi cô còn biết mua cho được Quốc văn Giáo Khoa Thư để đọc, để yêu linh hồn, tinh thần luân lý giáo khoa thư. Thứ luân lý ấy vẫn ‘vất vưởng theo chân người việt tị nạn. Cô chưa thể nào dứt bỏ được quá khứ oai hùng và đau thương của những con lừa kéo gỗ. Vì cô đã cảm nhận được nỗi buồn khi nghe người ta độc thọai, cô đã chứng kiến Huế yên bình giả tạo năm đó. Cô đã bị ám ảnh, ghê sợ khủng khiếp một sự lật đổ. Cô sợ những khi đang ngủ vì một biến cố nào ó, bị dánh thức dậy. Cô đã lờ mờ hiểu thế nào là sự sụp đổ cả một chế độ. Nghĩa là cô còn bị quá khứ ràng buộc, chưa dứt bỏ được những kỷ niệm đau buồn thời lọan lạc, chiến tranh. Rất may cô đã đường hòang đi vào dòng chính và thành công trong nghề nghiệp.
Luân lý giáo khoa thư tưởng dễ mà khó đấy. Năm tôi 10 tuổi học lớp Ba trường huyện, học đến bài anh em nhà họ Ðiền, thày giáo giảng mãi mới hiểu. Cầm búa chặt cái cây cổ thụ chia nhau gia tài, có gì phải khóc?. Ðến bài Cái Lưỡi của anh chàng mổ heo thì mù tịt, cái lưỡi lợn có gì là ngon, thịt ba chỉ hoặc thịt heo nạc mới ngon chứ! Cái lưỡi của Esope thực ra phải dành cho bậc trung học, ngay cả đại học nữa. Cũng chỉ vì lo truyền đạt căm thù, nên sau này thiếu vắng những bài học Việt văn giáo khoa thư, như giúp đỡ người già cả, anh em như thể chân tay, ông tây làm lớn còn nhớ thày giáo làng thuở nhỏ, tìm về thăm. Hậu quả là cho đến bây giờ, từ 3 tuổi cho đến lớp tuổi lớn lên từ chiến tranh là cỡ 40, 45 vẫn thích nói “đồng minh” hơn là là thưa trình, cúi đầu :” Thưa thày con đi ạ” như học trò Quảng Nam trước 75.
Trở lại với ông giáo Nhự, thật tôi nghiệp ông và tội nghiệp cho những người già cả có quê hương nhưng chưa trở lại được với quê hương. Ông như chiếc đàn phong cầm cũ kỹ gầy gò, mảnh khảnh. Trước những phong ba đất nước những biến đổi khủng khiếp, chạy từ Bắc vào Nam, rồi từ Sài Gòn tuốt sang Mỹ. “Lúc nào mặt ông cũng chảy dài có vẻ đau khổ, đôi mày ông cau lại bởi phấn trắng bảng đen theo ông đến tận cuối đời. Thời gian trước khi về hưu là thời gian ông chiụ trận nặng nhất với lũ học trò con nít xứ người, đủ màu da, đùa nghịch theo bản năng. Ông bị mất giá phải dạy những lớp tiểu học. Ôi, thời oanh liệt nay còn đâu! Ông không oanh liệt tại chiến trường, ông oanh liệt trí tuệ. Ông mất đám học trò lễ phép xứ Quảng, ông mất đám sinh viên thông minh chăm chỉ. Tội nghiệp cho ông, tôi nghiệp cho những ông tổng thống, thủ tướng, tổng trưởng, tướng tá Phong trần đến cả sơn khê, tang thương đến cả hoa kia cỏ này
Cô D.T. Hòai An hay Uyển Nicole Dương cũng thế, tuy có 18 năm lớn lên ở quêạ nhà, có 30 năm hòa hợp với dòng chính, sử dụng tiếng nói và chữ viết quê mẹ lẫn quê người, rất thành thạo. Tuy nhiên, có lẽ phải tiếp xúc với Mỹ chính dòng nhiều hơn nên đôi khi “tần số Việt” cũng hơi sơ hở. Cô quên chưa tìm được chữ Việt thay cho chữ avocate, cứ nhắc mãi avocate, avocate, avocate. Curriculum là giáo trình, là chương trình giảng dạy; cắt tóc lấy bị so le, bị lệch chứ không nói bị méo; urban là nội thành, thành thị, không phải thị tứ đối lại suburban là ngoại thành, vùng quê. Câu: không ai để ý tôi hát cái tiếng nước non gì, nên sửa lại: không ai để ý tôi hát thứ tiếng xứ sở/ quốc gia nào. Nhiều dòng trong bài nhắc đi nhắc lại, không phải để nhấn mạnh, đã thừa ra. Nhưng đó là những lặt vặt, không quan trọng. Quan trọng là ở nội dung, ở triết lý cô đã nêu lên được, và cô đã thành công.
Dương Như Nguyện đã hiên ngang sánh vai với dòng chính, đã vượt trội đã nổi danh trong lĩnh vực giáo dục, luật pháp, cô sẽ tiếp tục thành công trong lĩnh vực văn chương chữ nghĩa Việt. Ðiểm thành công của cô về phần thơ văn dường như nhờ cô còn yêu, còn nương náu linh hồn Việt Nam, cô mệnh danh đó là luân lý giáo khoa thư. Qua truyện ngắn ““Chiếc phong cầm của bố tôi” cô đã nêu lên được cái Chân Thực, cái ‘ Ðẹp đẽ và cái Tốt Lành của văn chương. Chúc cô “đội hai mũ”, mũ luật học và mũ văn học được lâu bền, cô không bị khập khiễng đứng một chân đâu. Dương Như Nguyện sẽ không cô đơn, sẽ không phải độc thọai, bởi có nhiều người đã nghe, đã hiểu cô muốn nói, muốn viết gì. Tôi cũng chúc cụ Dr. Nhự bay sang Cali chuyện trò bằng tiếng Việt thỏai mái với đám cựu sinh viên đông đảo và ngoan ngõan của cụ
Wednesday, August 1, 2018
about the art of Van Gogh
Van Gogh: the writer who paints. 'I dream my painting and I paint my dream'. Instead of writing, he paints!
For Viet readers: tranh Van Gogh la mot su dien ta tinh cam noi tam ve con nguoi va doi song qua mau sac. Van Gogh la nghe si do^.c die~n qua mau sac va duong net. Ong dung mau sac va duong net de viet len tam tra.ng. Dung ra ong la nha van hon la danh hoa, vi ong chu trong su dien ta theo cai nhin va tam tu cua hoa si, chu khong chu trong den lam cach nao de dem canh vat doi song va con nguoi len gia' ve~cho that giong cuoc doi theo cai nhin cua nguoi binh thuong. Nhin tranh Van Gogh chung ta biet ngay do la tranh!
Van Gogh be gay nhung truyen thong hoi hoa tu truoc. Cuoc cach mang mau sac (mang len gia' ve mau xanh, vang va cam), cuoc cach mang ti~nh vat (mang su chuyen dong vao ti~nh vat hoa la, gan nhu bien hoa la thanh do^.ng vat), cuoc cach mang noi tam (mang len gia ve su hon loan cua tam tu, dien ta tuo?ng tuong ti'nh cua tri nao), va cuoc cach mang cua hoi hoa qua doi song (ve toan su a?m da.m cua canh tri ben ngoai, doi song cua nhung con nguoi co kho^? trong giai doan chuyen tiep tu nong nghiep qua ky nghe, gioi nong dan, gioi tho thuyen thay vi ve nguoi quy phai).
Tranh Van Gogh nhin vao chung ta nhan ra ngay, va chung ta se biet do la tranh, dien ta qua cay co. cua mot nghe si da~ song doi gian kho^?, mot van si dien ta noi tam giong bao cua con nguoi bang cach du`ng mau sac va duong net thay vi chu viet...
Van Gogh hoc va quyet tam theo hoi hoa, de lai khoang 2000 buc hoa, va rat nhieu la thu noi len tam trang cua ong...
Su xuat sac cua tranh truyen than Van Gogh: gia tri nhan ban va my thuat, khong tuy thuoc vao viec bien tranh thanh hinh, ma la su song dong cua cong trinh my thuat di sat vao doi song con nguoi qua su dien ta noi tam, bien noi tam thanh su chuyen dong cua vat the^?: buc tranh tro thanh doi song ma van la tranh, khong can den ky thuat nhiep anh bay gio.
Subscribe to:
Posts (Atom)