tieu chuan cho dai hop xuong

On this day
6 years ago

Wendynicolenn Duong is with Anhlan Nguyen and
13 others.
·
Shared with Public


V/D TIEU CHUAN TRONG AM NHAC:

Choir, Đại Hợp Xướng, phải như thác đổ mưa tuôn nghiêm trang lâng lâng hay như tiếng gọi lồng lộng trong rừng, tiếng trong như gió thoảng ngoài,tiếng khoan sầm sập như trời đổ mưa ..Tiêu chuẩn tiếng đàn Thuý Kiều N/Du đã nóí, và đ́ó cũng là tiêu chuẩn tôi dùng cho Đại Hợp Xướng classical style. V̀i cần tiếng trong tiếng khoan tiếng đục cho nên mới chia bè: first soprano, second soprano, alto ̣even contralto, tenor, barritone bass...mới viết nhiều giòng nhạc, mới có conductor hoặc là ca sĩ thượng thặng từ Julliard mà ra, họac là Ph.D. in music với đôi tai và bàn tay, trí tuệ, là cả cuộc đời hiến cho âm nhạc. Đó mới là choir đại hợp xướng, vượt trên cả một giàn đại hoà tấu, "crossing the full orchestra" to reach the very audience member at the farthest corner of the concert or recital hall...
...AND BEYOND, vì khán giả đi về sẽ nhớ một đời, vì âm nhạc, chứ không phài vì ethnocentricsm cuả aí quốc cực đoan. Đó là tiêu chuẩn tôi dùng ở đây, vì tôi respect nguồn cội cuả tôi và tôi respect âm nhạc, chứ không phải vì tôi rảnh thì giờ để khoe khoang kiến thức..."Music is enormous." M/Callas. Tôi vì phà̉i đi làm đi học khoa nhân văn cả đời không có thi giờ theo đuổi âm nhạc tận tụy toàn thời gian, tôi tự cho mình là kẻ không được học hay đào luyện đến nơi đệ́n chốn như tôi muốn, và vì thế chẳng có lý do gì để khoe kiến thức nghệ thuật với đồng hương...
thế nhưng tư cách cuả một khán thính giả, tôi và nhiều người gốc Việt khác, có tư cách ấy, khá nhiều....Tư cách cuả một khán thính giả, độc giả có lòng và biết suy nghĩ. Tôi không muốn nhìn thấy sư tự mãn cuả tinh thần aí quốc cực đoan trong địa hạt văn nghệ và dân trí, mà trái lại tôi muốn nhìn thấy con đường thiên lý đ̣i đến xây dựng pḥuc hưng toàn diện renaissance sau khi đã đổ nát. Muốn vậy chụ́ng ta phải thành thật nhận thức tiêu chuẩn là gì, và cho ai...
Cha tôi lúc hoc ở Âu Châu được nghe đại hợp xướng của Nga, về kể lại cảm tưởng, tôi là đứa bé đã nhớ lời cha nói trọn đời, và tôi năm 1991 ĐƯỢC gặp gỡ, thử giọng và học sơ đẳng một buổi với một Bolshoy singer. Gịọng bà ấy vang rền như chuông vàng, như thác nước. Bà ấy dùng phương pháp "physical" để đẩy cho tôi đi, ngay cả cử chỉ đấm vào bụng để bắp thịt hoạt động và để tôi cảnh giác. Và rồi qua đến 2013, tôi đến Nga, được nghe Đại Hợp Xướng và solo classique ở địa phương, thành phố chôn nhau cắt rốn của kịch tác gia Anton Chekhow., được chứng kiến tài năng văn nghệ tuyệt vời cuả các học sinh Nga, chẳng phải là ở hý viện cuả St. Petersburg, cũng đã thấy tài năng và cái đẹp.
Trong cuộc đời tuối trẻ cuả một luật sư quốc tế bương chải nhiều nơi, tôi đã ở và học tại nhiều thành phố, và tôi luôn audition/đến với tất cả các choirs đại họ́c và choirs cuả symphonies thành phố, ngoại trừ hai thành phộ́ mà thôi. Tôi đã là khán giả ở London, Paris, New York, D.C., San Francisco, Houston, Singapore, Melbourne, etc.
Trong đ́ó, kinh nghiệm đáng nhớ nhất là tôi đã được hát Classic Canons, Haydn's Salve Regina và Mozart's Regina Coeli, Mendelson, Schubert, Beethoven, dưới tài điều khiển cuả choir director: Dr. C. DeFotis:
http://www.thecrimson.com/.../associate-choir-director.../.

https://en-academic.com/dic.nsf/enwiki/854324

https://www.thecrimson.com/article/2002/5/13/associate-choir-director-will-leave-only/?fbclid=IwAR1tkGwn1EhC4PYtBM8PyyUgq04xkJq1ni_1fXLzvMRLvxfSS6jwJEhDz7

https://en-academic.com/dic.nsf/enwiki/854324

Và dĩ nhiên ở vài đại học hay thành phố khác: được nghe live, được hát Mozart's Requiem...
riêng về Haydn: Sau khi đượ́c hát dưới sự điều khiển cuả Dr. DeFotis tại Harvard Radcliff choral society, tôi nhớ mãi câu Ad te suspiramus...và đã dùng câu đ́ó để vocalize trong đời, mãi cho đến khi tôi mất giọng và không còn hát nghiêm trọng nưã. Bây giờ nếu hát, tôi chỉ hát với lòng thành...
Tại Houston, tôi cũng đã đượ́c gặp beautiful Barritone Carlton Ford để ông thử giọng, và được nghe gịọng hát cũng như experience tài conduct cuả ông. ̀Ông đã chỉ bảo cho tôi vài điều tôi chưa hề biết̉ sau nhiều thập niên....
Những tiếp cận và sinh hoạt trong môi trường âm nhạc chuyên môn về classical làm tôi một cá nhân nh̉ỏ bé muốn quỳ xuống...
Trong khán giả ở Sanders Theater tôi có mời vị đồng hương VN độc nhất: đó là ̣(ông) bà Truong Hoa Diên Fuller ở Boston, cựu giám đốc Công Ty Thanh Sơn, VNCH, là cựu giáo sư Đồng Khánh dạy mẹ tôi, và hình như bà là phự nữ đầu tiên tốt nghiệp Cao Đẳng Thương Mai tại Pháp trước 1954. "I am proud of you," she said, and I was only a member of the Radcliff society choir, first row, the only Vietnamese. It's not my style to go around having pictures of myself taken at these occasions, but I wish I had had a picture of me on the first row of that choir, under Dr. DeFotis, or with Dì Hoa Diên ̣-- năm nay chắc đã 90+.
Tôi nghĩ như thế đủ để tôi trình bày quan điểm cuả mình về Đại Hợp Xướng cho cái gọ́i là quốc hồn quốc tuý cuả VN, trong tinh thần xây dựng, đứng về phiá khán giả...Cḥi Nhuận, Suong cuả Ngàn Khơi là tình nghĩa TV, có chút́ quen biết. In fact, that same year when we worked under Dr. DeFotis, 1999, chi Nhuan or chi Suong from CA contacted me at Cambridge, wanting my consent to use a tape of my choreography and solo dancing for Bac Le Van Khoa's composition, on stage at Rice University here in Houston back in 1992 or so, for a charity. ̣(That was among the very few times i even danced amateurly for a Vietnamese audience, no luxury of real practice because i worked 60+ hours a week, litigating in CA federal courts for a big law firm, those days (later, undertaking, on top of that workload, a magistrate judgeship, which required me to conduct night and weekend court...).
As a self-acknowledged amateur, i consider myself a perpetual student of the arts.
For professional singers who have developed individuality in a style outside of the classique, choir experience may be too restricting for them...For me, participation in classical choral symphonies is the ONLY way I can get instant beauty and musicality, as well as appreciation for both, in the spirit of the highest musicianship accorded me, and the most cooperative and professionally responsible teamwork for vocal music.
Vì chi NMN đã share, tôi xin nhờ phổ biến cho quý vị nào đã đọc tôi, để hiểu v/d tôi đặt tiêu chuẩn rất cao cho ca đoàn Ngàn Khoi, vì ḥo đã đi vào địa hạt g̣oi là tượ́ng trưng cho quốc hồn qu
ốc tuý cuả VN qua những trường ca bắt nguồn từ âm nhạc dân tộc, trước ̃1975.

Wendynicolenn Duong is with Chuong Ha and
6 others.
·
Shared with Public


TRUONG CA ME VIETNAM, CHORAL SYMPHONY, NGAN KHOI: THE STANDARD FOR CLASSICAL CHORAL IN AMERICA

sorry to tell the truth: using the standards of 100+ member choirs in the U.S., and justifiably so, I am disappointed. Especially the second number (and the 4th?, right upfront?) (my favorites from the whole symphony): with such great substance, I expected much much more vitality and nhip dieu nhun nhay created with voices, vi la su ca tung sac dep cua me VN... the music and semantics both call for this. More allegro? more uon eo? more nuances? more up and down, high and low, rise and fall, etc. My soul wants to be grabbed. it's not happening. what did pham duy want? he took this from folk, so use tinh tu ngat ngay cua dan toc ma`... set the piece! What did this conductor want? The arrangement and the performance were just dragging in the second number. not "vivant," not vivacious enough.
Come on choir, you don't just stand there and sing well to express volume of a group and be on pitch. You are there to express. Where is the grabbing of the attention, the submerging, emerging, dampening or envigorating of your entire being, with sounds?
The best part, khoan ho ho khoan to express the waterways and ocean coasts of vietnam??? if yes, then NOT DRAMATIC enough. COM ON, CHOIR, I AM FRUSTRATED. YOU NEED TO GIVE ME MORE. THAT STRONG LEGATO AND THEN SLIMMING DOWN, into silence. you are expressing the waterways, the ocean, aren't you? 100+ VOICES collectively, PLEASE. COME ON. I want virtuoso. I want rise and low, small and big.
Some of the solos are not strong enough. again, too much vibrato. not steady enough, not enough control with resonance. not enough skilled, stunning legato. therefore, no or little nuance during solos. LIVE AND DIE WITH YOUR LINES, GUYS AND GALS, LIVE WITH THE CHORAL FOR MONTHS WITH THE WHOLE OF YOUR BEING, BEFORE YOUR PERFORMANCE DAY/NIGHT, PLEASE. and then each one of you, xuat tha^`n for me. GIVE ME ALL OF YOUR BEING, 100 members you are, AND THEN ONE SOLO CAO VUT OR TRAM HUNG, PLEASE. (Even if you don't have that number, 100 of voices, still give THAT EFFECT!
And, I DON'T LIKE the use of individual microphones for the solos, too close to the solo singer like singing night club, because that does not comport with natural acoustics of the whole choir. If you've made it to a 100+ voices for choir, then use natural acoustics with added microphone enhancement strategically positioned only. The individual microphone uproots and upsets the balance of acoustical hy' vien, so i have to be there to tell what the imbalance is. Strictly, tHE USE OF MIC FOR SOLOS CAN BE A FORM OF CHEAT, KIND OF!
i don't know if this has been adjusted sound-wise to make it sound better for the tape, having being recorded professionally during the live performance??? All that technical adjustment, IF ANY, will be affectatious and not true to life. Again, I have to be there to know what i hear, live.
Choir experience is a terrific, almost surreal, OUT-OF-BODY experience. it's unique. when the conductor's hand gives a sign, the voices stop, precision, precision, precision, and the ensuing silence is breathtaking. When the voices rise, forte, or drop/dwindle down, pianissimo, when the voices dance with the pitches, rushing, spreading, or cooling, seemingly catching with timing or elusively letting go with timing, etc. etc.etc. it's out of this world. It grabs your soul. The audience nin tho. Do we have this here? I don't know, but not on this youtube.
the live experience of a choir performance is special and one has to be there. But with all the sound assistance, have it on youtube is still a disappointing experience for me.
it's like a strong train running at the same pace with a few stops here and there, from A to Z.
Good try. but not enough virtuoso to carry the soul of virtuoso spectacular vietnam where it could have been.
it's been almost half a century >40 years. I want more out of you. too much đều đềũ. not enough breathtaking quality. if you just sing, and sing well, that's not enough for me. I want to see and feel what you express as a group. I want to see those images thru your voices.
"nuoc di la nuoc khong ve, etc." I want more ni? non, more virtuoso, i want all such soprano-range female voice(s) into a string of silky water stream, gleaming thru the airspace, and when the male voices come in, i want all that drama, i want a waterfall!.
and, the silence, the pauses. those dau lang, rests. I want more distinction. i want that tension of expectation with the next note.
I know what i am saying, highest standard, because i've been in choirs. It's America and we have had >four decades and a whole vibrant community there in orange county, with lots and lots of money earned and spent.
toward the ending, all those ascending phrases written by Pham Duy (allegedly coming out of the best of vietnamese folk -- the melody is folk influence, clearly), I want THAT CRESCENDO. DISTINCTION: Small to big, climbing, so naturally gliding, yet distinctively in nuance, please.
the last piece, Vietnam vietnam, is just part of the same train already running. Yuck. This piece alone should stand out with so much vigor to distinguish it from the virtuoso -- the rise and fall that should have been before it. One way is to speed up the tempo more hao hung for VietnamVietnam. that's the epitome, supposedly!
You the arranger and choir conductor have all those choices at your fingertips. why didn't you use them more fully and selectively?
the last phrase: give me more holding on the notes powerful powerful powerful and then gleaming down to end. tension is in the silence, and tho? pha`o for the end -- this is the beauty of choir. the collectivity of voices at their best.
I am not substituting my preference or judgement. I am asking for all this as an informed member of the audience who has been with, and listening to, the best.
You and all your voices just carry... the train. but the training running smoothly and efficiently is NOT enough. this is music at long dantoc, in the global standard of one vast America. Choirs happen everywhere at every church, at every community, university, regional theater, the best of form, the best of music. As a member of the community at large, a music lover, and an oldie classical buff (for lack of a better word), I have the right to expect more of this conductor and this choir. I want to see the Vietnamese excel and distinguish.
One question: what did Pham Duy write? It is the three-part symphony? I don't hear three parts with breaks. I could be wrong!
ON TO CON DUONG CAI QUAN:
now I am going on to hear con duong cai quan. the next piece IN THE PLAY LIST. the solo female is weak. FAR too weak. "dong dang co pho ky lua" "nuoc non ngan dam ra di" all requires more expression. reo rat ni non. Virtuoso, virtuoso. Even when it's nhe nhu lieu nhu gio thoang nhu mua bay, it has to be full of that internal energy underneath the voice. distinguished legato please. AND, less "h," please. I have lost my voice so I am now full of "h" in my high notes. but you, soloist for this kind of choir, you have to give me resonance and a solid, steady stream in your high notes. (Toward the later part, there's one voice with a couple of lines that impresses me more.)
and then that gorgeous line coming in: toi di tu ai nam quan qua vai ngan nam le. the rhythm, the rise and fall of pitches, the appoggiaturas that is: I would even play with staccato on this phrase!
The male tenor is ALSO far TOO WEAK FOR THE VIRTUOSO LINEs, or this piece!
and when the whole choir comes in: not dramatic enough.
oh my...I don't like what I hear for the beginning or most part of con duong cai quan. same problem: the same train going without the grabbing of your whole being: ru`ng minh, run nhu run than tu thay long nhan, nhu han mac tu noi, do moi la kinh nghiem cua choir o Tay Phuong. Get me there. the solos or the soprano group are too weak. I am using a high professional standard here.
Should be nothing less but the highest standard of America. the more i expect, the more RESPECT I AM GIVING TO YOU MY FELLOW MUSICIANS/choir vocalists AND FELLOW VIETNAMESE. You are representing us in America from our capital home-away-from-home Little Saigon, aren't you? DO BETTER FOR ME because i can't do it, but i have heard and been with the best. Do it for US. AGAINST at least THE BEST OF REGIONAL, UNIVERSITY, AND COMMUNITY CHOIRS OF THIS COUNTRY.
the richness of pitches rise-and-fall the virtuoso of lines must be the standard of delivery for this type of music, this kind of professional setting, bec it is the best of lo`ng dan toc. Make it on par with the best of the world, even if you are amateurs. You've gone this far. YOU ARE AFTER ALL, apparently A TRAINED CHOIR even if each one of you might be an amateur.
(I personally would add one full measure to each ending and make the choir hold legato for each part. give more tension to breaks. so, conductor, decide when to raise your arm/hand gestures for that beginning, recommencement or resumption of sounds.
nhung doan chap chung: be at it! Be "chap chung." Rhythmic without a drum! don't be just...a train! you can do better!
Me, who am I to say? No career musician. don't need to be. just an audience member with high expectation for classical chorus and a lot of respect for you. enough respect to write this long commentary. DNN



YOUTUBE.COM

SPECIAL EDITION 4/30/1975 SERIES #2: TƯỞNG NIỆM THUYỀ̉N NHÂN VN: FROM VAN GOGH TO...JEAN PAUL SARTRE

 

 

• TỪ VAN GOGH ĐẾN...JEAN PAUL SARTRE:

 

Nếu nghe giọng nói trong đầu

Là bạn không có thể nào vẽ tranh

Thì tay cầm cọ rất nhanh

Giọng nói kiềm chế sẽ đành phải im 

…

Nếu nghe giọng nói trong đầu

Rằng ta không thể đổi sầu thành vui

Thì xin hãy tập mỉm cười,

Cuộc đời lá rụng hoa trôi sự thưở̀ng

Mai đây trong ánh tà dương,

Bắc Phong là gió, Nam Trường là...tôi. 

DNN ©4/30/2023

 

Xin giới thiệu:  Để tưởng niệm Thuyền Nhân:  Thơ Bắc Phong, nhạc Lê Văn Hưng:  trái tim tôi là bến

Bai hat cua LVH tương tự tứ nhạc, điệu Valse, nhu Carnival de Venice, nhung chang sao, vi trai tim cua BP va LVH nam trong do, bien doi Carnival de Venice thành thảm kich cua VN. Tham kich da lam thay doi...Jean Paul Sartre, con người cuả No Exit,  truoc khi ong ta...exited!

https://www.youtube.com/watch?v=DGUtv6nyV9A&t=3s

TRIBUTE TO Thanh Tâm Tuyền's Lệ ̣Đá Xanh -- Dương Như Nguyện's Crying Green Jade

The Listener, Forest of Memory, and Wall of Oppression
enamels on grained paper and digitual infusion
(c) UND 2010

ABOUT LE DA XANH, “CRYING GREEN JADE”: A tribute to Thanh Tam Tuyen, South Vietnamese poet and novelist (1936-2006)
(c) dnn May 10 2022

***~~~***

BIOGRAPHICAL NOTE ON THANH TAM TUYEN: Thanh Tam Tuyen (acronymed “TTT”) was a refugee from North Vietnam in 1954, right after the Geneva Convention divided Vietnam into two zones: communist North versus non-communist South.

TTT (meaning “Pure Ebony of the Art”) is the pen name of Dzu Van Tam, co-founder of the literary and cultural magazine Sang Tao (“Creativity”) in South Vietnam. (The word “Tuyen” can also mean “a stream,” so the pen name TTT can also mean “Stream from the Pure Heart”).

With this magazine as his “literary child,” TTT started the “free verse” movement in South Vietnam in the 1960s, thereby transforming Vietnamese poetry for the later half of the 20th Century, at least in the South. He also wrote novels and essays, conveying refreshing philosophical themes and a new literary style, which I consider to be ground-breaking for his generation in South Vietnam, during his time as well as thereafter. An eloquent teacher, TTT was well admired by, not only readers of his work and poetry but also generations of his students.

Following the fall of Saigon in 1975, he was sent to a "reeducation camp" by the winners of the Vietnam War. After years of hard labor and imprisonment, TTT immigrated to the U.S. as part of the Reagan-Bush Administration’s “HO” program, and settled in Minnesota, where he lived a quiet, secluded life until his death in 2006.

Among TTT’s most famous “free verse” poems is Le Da Xanh, which I subjectively translated as “Crying Green Jade” (see Appendix 1). Le Da Xanh was set to music by two of South Vietnam’s best known songwriters, Cung Tien and Pham Dinh Chuong (i.e., two separate songs). Both musicians were South Vietnamese refugees who settled in the U.S. after 1975.

In my opinion, the version composed by Cung Tien (“CT”) (see Appendix 2), in particular, bears certain characteristics of, and influence from, the impressionistic and melancholic nature of the early 20th Century’s Romantic (or post-Romantic) composers of the West such as Debussy and Satie, although the tonal nature of Cung Tien’s composition remains intact (contrasting against what was pioneered as atonal trends in the West, but not yet introduced to, pre-1975 South Vietnam).

The following personal essay is based on what Le Da Xanh, the poem and the song, means to me -- that which inspires me to write.

___________________

ABOUT LE DA XANH: MY CRYING GREEN JADE

Both Uta Hagen and Lee Strasberg will agree, and so will Maria Callas who thinks of herself as the servant of music: performing artists, whether in the vocal art or drama, must reach deep down in their soul and find something at the core of their existence to rely on, in order to express. That's the private sphere of the artist's soul, to be given to that which he/she expresses...

Everybody whom I knew from the imperial city of Hue knew that my maternal grandmother was among Hue's most beautiful women.

Grandma wore a jade bracelet all her life. It became greener and greener as she aged.

Memory of childhood in Vietnam often got me back to those nights in Hue, when Grandma held me in her arms, and I felt asleep. Nighttime in Hue could be cold and rainy, but she kept me warm.

In the middle of the night, often I woke up and felt something cold: It was a pleasant cold, smooth and pure, from a dainty object, like a slender, polished cut of stone on which I could lean and rest my cheek.

It was her jade bracelet, of course, pressed against one side of my face. I felt asleep again, her breath over the top of my head filtered down and warmed up her jade bracelet, I was sure. But the cold lingered on, on my cheek, like a cold thread of silk, piercing through the warmth of her breath.

I felt safe in that pleasant cold, my pleasant cold, isolated in all that warmth to anchor me.

***
But then I felt something else.

A wet tear must have smeared onto her jade bracelet. I felt it.

Was the jade crying, or was it Grandma?

Childhood's deep sleep took over always, those nights in Hue.

My little self was not burdened by the weight of thoughts, so I never knew for sure where the tear came from.

́́́***

Her jade bracelet was passed on to me. I wore it on the night I stepped on the C130 cargo plane at Tan Son Nhat airport.

Onto America. Without Grandma. I was forced to forget.

Yet the jade bracelet became a perpetual piece of jewelry. It spoke of who I am and where I came from.

At times I forgot that it was on my wrist.

One day at the University's Recreation Center, I went swimming and was doing the backstroke. The goal was: if I learned music and chose a writing career, I had to learn physical education to achieve balance.

In that one swim, like destiny, I felt so distinctively that my wrist had hit the wall of the swimming pool, as my arm reached over my head to push myself ahead, darting on in all that Clorox-smelling water.

I couldn't hear any sound of breakage in all that water, but I knew something had happened. Instinctively I turned myself into a somersault, dived down without preparation, and looked deep in that water. I saw the bracelet, broken in half. The two halves were falling down, separately like two entities. The two pieces would never find each other again.

And then in all that Clorox-smelling water, I felt Grandma around me. I felt the coldness of the dainty cut of stone pressing onto my cheek. I was safe against that pleasant coldness, upon which I relied. Upon that cut of smooth stone I leaned.

I felt, too, the one tear that wetted my cheek as though it were parting the water to become its own space.

The jade was tearing, or Grandma was tearing.

The jade bracelet that defined me was gone, broken into two halves, falling down and down and down, separated from me forever, into that bottomless Clorox-smelling mass of engulfing water...

America.

***

The swimming instructor said that day I almost drowned.

But somehow before she could jump in to help, I had gotten myself back up. I emerged from that water by myself, and got off the swimming pool.

I can't remember what happened next.

Part of me blamed America for the loss of the bracelet. Part of me blamed myself.

***
In my own American womanhood, I finally learned that Grandma's Vietnamese life (1910-1979) had enough events hidden in her heart to cause her tears. Events of her family. Events of her Hue, and events of the whole country. That which made the jade greener and greener as she aged. That which caused the one tear I felt on that jade circling her wrist, in my dormant Vietnamese childhood.

I came to learn the silence of that one tear. The silence of green jade. The silence of Grandma's heart.

The silence of my loss in America.

***

And that was what the performing artist in me would rely on, in delivering Cung Tiens' Le Da Xanh. To myself.

All I need was the coldness of the cut of stone resting against my cheek, upon which I relied, one night in Hue.

So I don't need the orchestra. Please dismiss it and make my stage simple. Please give me that one tear in the sound of your lonely guitar that speaks to me the silence of Grandma's green jade.

The solitude of the green jade that cried.

The solitude of Grandma's heart that cried.

The solitude of her Hue night that cried.

The solitude of that one tear I felt in the tenderness of Grandma's arms.

The solitude of my stage.

The one tear on stage this night speaks of my loss, and of Grandma's sufferings and all the secrets she bore. What was buried in her heart.

Her Vietnam.

That one tear, unspoken, yet spoken, like the delicate notes -- half tones and whole tones -- to circle into the words they become. Worn upon a Vietnamese woman's wrist, pressed against her forehead, her cheekbone, and then her heart.

Thank you, CT and TTT.

(c)DNN 5/7/2022

______________________

APPENDIX 1: translation/interpretation

Lệ đá xanh – Crying Green Jade

BY © THANH TAM TUYEN
ENGLISH INTERPRETATION: ©Wendy Nicole Duong Nhu-Nguyen 5/9/22

Note from Interpreter: “Crying Rocks” are literary motifs and images found in American contemporary literature based on American Indian folklores and heritage.

In contrast, concepts of an age-old rock that holds memory of tales through thousands of years as witness of life events and history were part of the foundation for ancient China’s epic novel/metafiction, Hong Lau Mong (Dream of the Red Chamber).

In Vietnam’s classical heritage, the personification of rocks and waters became literary symbol of the culture. For example: “Da van tro gan cung tue nguyet, nuoc con cau mat voi tang thuong” (Rocks sustained their internals against wear-and-tear from the test of time; water frowned at life’s upheavals that transformed seas into berry fields), quoting Ba Huyen Thanh Quan, Vietnamese poetess, 19th Century.

TTT transposed these ancient concepts into modernity, as birth (or rebirth) of a new (or rejuvenated) literary motif. Unique to his free verses, Le Da Xanh reflects the silenced psychic pain of his generation in absorbing loss, despair, and disillusion.

I chose the phrase “Crying Green Jade” to interpret the title, because it was the only phrase I could think of, which denotes and combines two different semantic possibilities drawn from TTT’s original language:

1) Tears themselves become green jade, i.e. the poet cries and his tears turn into green jade; or

2) Tears are held in the poet’s heart, so the heart cries but tears are withheld within, meaning the palpitating heart is crystalized or solidified into green jade.

Both concepts are metamorphosis that only poeticism can project.

I have also added English words that denote silenced or suppressed pain -- the poet’s tender heart becomes the reservoir of tears, symbolizing the inner strength of endurance.

In contrast to Red as the color of blood, a “heat” symbol standing for Life, TTT spoke of Blue as either sapphire blue or emerald green, a “cool” tone in the visual art, signifying coolness or coldness, denoting solitude or lonely efforts at rejuvenation following losses, sufferings, or bloodshed – the hope of Art.

I chose “jade” as my interpretation because of its cultural meaning -- ornament associated with the Vietnamese female motif and image of femininity.

However, to interpret TTT’s poem as relating only to a couple’s love is to belittle the poet’s philosophical temperament and message about Vietnam’s pre-destined sufferings, found in his written works. Le Da Xanh also reflects the largesse of his soul and thoughts – he spoke of sufferings as fatalism, which I construe to mean the image of a Vietnamese Sisyphus. There, TTT spoke clearly of the larger scope: Le Da Xanh…oi nhung nguoi khoc le loi mot minh -- Tears from those who cry alone… (In his later poems composed during his “re-education camp” imprisonment, TTT described the silent heroism of political prisoners in drawing their strength from a glimpse at springtime outside their cells, during forced labor. This serves as comparison to, and contrast against, Beethoven’s heroism and musical reverberation in deafness -- testament of the human spirit against adversity).

I have also added English words to TTT’s reference to Christianity as the European addition to Vietnamese collective epistemology: concept of the testing, seductive Apple displayed to suffering humankind by a creator-God. This point is significant to me because it shows the poet’s humanity, as well as his enduring belief in free will and love as part of such humanity – the poet is not an atheist like his indoctrinated North Vietnamese Marxist counterpart.

Le Da Xanh is a short and seemingly simple poem, yet packed with images, philosophical ideas, and overwhelming emotions, cast into the best form of Vietnamese abstractionism. This is also my goal, as I use my instinct to put forth the English interpretation in the simplest form of the English language.

I chose this poem because I think it speaks of the cultural and artistic life of South Vietnam as part of early nation-building, for which TTT was a symbol as well as an important witness of history. The musical form has made the poem last, as it is being sung in Vietnam today (see Appendix 2).

I must dedicate this essay and interpretation to my late father, who introduced TTT’s work to me when I was just a child in Vietnam. I believe my father authored the only published literary critique of TTTs famous novel, Dọc Đường (On the Road). Ref. Dương Đức Nhự, “Đọc Dọc Đường cuả̉ Thanh Tâm Tuyển” (“Upon Reading ‘On the Road’ by Thanh Tam Tuyen”) ̣ (1960's). Published in literary journals of South Vietnam, my father’s critique was not archived, and hence, can no longer be located after 1975.

©DNN Mother’s Day, 5/9/2022

~~~***~~~

CRYING GREEN JADE

Bilingual texts, Vietnamese origin ©TTT and English interpretation ©WND

tôi biết những người khóc lẻ loi
không nguôi một phút
những người khóc lệ không rơi ngoài tim mình
em biết không
lệ là những viên đá xanh
tim rũ rượi

I know of those who cry alone,

non-stop

Those whose tears never roll out of their heart

Don’t you know

tears are green jade

from a heart that wilts


đôi khi anh muốn tin
ngoài đời chỉ còn trời sao là đáng kể
mà bên những vì sao lấp lánh đôi mắt em
đến ngày cuối


Yes sometimes I want to believe

out there life still holds those stars of significance

‘cause next to them your eyes still sparkle

till our last moment

đôi khi anh muốn tin

ngoài đời thơm phức những trái cây của thượng đế
mà bên những trái cây ngọt ngào đôi môi em
nguồn sữa mật khởi đầu


Sometimes I want to believe

out there life still emanates the intoxicating fragrance of God’s fruits

And next to them, the sweet taste of your lips,

our honey milky way of origin


đôi khi anh muốn tin
ngoài đời đầy cỏ hoa tinh khiết
mà bên cỏ hoa quyến rũ cánh tay em
vòng ân ái


Sometimes I want to believe

out there life’s full of wild flowers’ purity

And next to them, the lure of your arms,

our circle of love


đôi khi anh muốn tin
ôi những người khóc lẻ loi một mình
đau đớn lệ là những viên đá xanh
tim rũ rượi


Sometimes I want to believe

those who cry alone

feel their tears held within

muffled,

pained like green jade

from a heart that wilts



Green jade,

Oh crying green jade,

from a heart that wilts

DNN ©May 8, 2022

APPENDIX 2:  Amateur performance of the song, in Vietnam, 2022

Below in this youtube link is what I consider to be the best performance of the song Le Da Xanh written by Cung Tien, coming out of today’s Vietnam:

https://www.youtube.com/watch?v=VmbM78PwUEU

Cung Tien’s Le Da Xanh, based on TTT’s poem, performed in Qui Nhon, Vietnam, 2022, by Dam Ha and Dieu Nhan.

See comment by Giang Huong Goodwin as a member of the “internet audience.”

Fair use exception to copyright

______

The versions appearing in the comments section by Anonymous show the flexibility and richness of the Vietnamese language, as TTT's original poem was altered.  These versions should NEVER  be circulated independently or claimed authorship as such, without TTT's original text, because such independent circulation can be challenged as "plagiarism," an ethical concern. The intent, character, and integrity of those who made such alternations are directly at issue.  

Pham Dinh Chuong's version created in 1970-ish Saigon, on the other hand, was his own creation, based on the idea and symbolism expressed in TTT's original text, a form of idea/symbol inspirational transgression (in Vietnamese: "lay y tho").   Such adaptation "lay y tho" had the approval of the original author and was circulated in South Vietnam and abroad as such.   

~~~***~~~

FIRST VERSION: Thanh Tam Tuyen's original, Music by Cung Tien 1957 (English translation/interpretation and personal essay 60+ years later, 2022, by Duong Nhu Nguyen; musical performance by Dieu Nhan and Dam Nha, in Vietnam 2022)

SECOND VERSION:  inspirational: Nua Hon Thuong Dau, music and lyrics by Pham Dinh Chuong, 1970s

INTRODUCING THE MUSIC AND LYRICS OF NHAC SI PIANIST LE TUYEN

 

Nghe nhạc sáng tác của Nhạc Sĩ Lê Tuyền: THE NAO LA VI PHAM COPYRIGHT TRONG AM NHAC VÀ KINH NGHIỆM BỊ HARASS TRÊN FB BỞI NHỮNG KẺ DÙNG MẠNG XÃ HỘ́I ĐỂ ĐẾN GẦN. QUÝ VỊ NÊN CẨN THẬN

 Xin lỗi viết "social media" tôi chen tiếng Việt-Anh kiểu bình dân học vụ, không phải như viết nghị luận đăng báo chuyên môn. 

 THE NAO LA VI PHAM COPYRIGHT TRONG AM NHAC:

Thu Hoai on FB found this TAPE on youtube. I have forgotten about it.

This is my raw voice, with very little projection. sorry!

In my view, the tune is among the best melodies composed by a Vietnamese musician since 1975 that I have heard (composed by NS Le Tuyen, brother of Le Van Khoa). And the style is "vraiment" vraiment truly truly vietnamese mordern music 20th century. Compare and contrast, for example: Pham Duy's Canh Hoa Trang!

Note that the pianist (the composer himself) inserted Chopin's "raindrops" to the prelude (the intro to the song). This is NOT a violation of "Chopin's copyright.

Đây là một kinh nghiệm các bạn nên đề phòng những kẻ không quen biết lấy danh nghĩa cộng đồng Việt Nam để t̉heo đưổi các bạn qua con đường "bạn bè" FB. Nếu không có môi trường FB, những kẻ như vậy không thể nào đến gần các bạn được cả. Bạn trên FB theo danh từ cuả FB không có nghĩa là bạn hay quen biết vì cùng chung giá trị và chỗ đứng.

"Một kẻ lắm mồm trên FB tên là Lượng Nguyên Thảo rất hỗn láo và rất "wrong" khi dám ngang nhiên nói rằng đây là vi phạm copyright của...Chopin! Con người tên Lương Nguyen Thảo đã nói điều này với tui khi còn theo đuổi tui dai như điã khi tôi qua California gặp bạn TV, nó theo rát, dùng danh nghĩa Viện Việt Học ở Nam Cali, rằng nó hoạt động cho viện để tôi cho nó gặp mặt. Nó nhờ tui ḍich bài nó ra tiếng Anh để nó được nổi tiếng, nó muốn tôi đệm đàn cho tôi hát nhạc cuả nó, tức là muốn lợi dụng. Tôi làm sao có thì giờ để làm chuyện dịch thuật hay đi hát như thế, nhưng nếu người Việt làm nhạc muốn tôi hát thử, tôi sẽ hát thử khi thấy score có triẻn ṿọng. Khi tôi cho phép nó đến nhà gia đình tôi ở California đệm đàn thử, thì thấy nó không có chút căn bả̃n nào về đánh piano, chỉ đánh theo tai, và nó không hiểu gì cả về ca hát và thanh nhạc, không thể sáng tác hay đệm đàn bán cổ điển được. Nghĩa là nó đệm đàn cho người Viêt theo thói quen, nó đánh đằng nó, người hát theo đằng người hát, nó kh̀ông hề biết gì về "dynamics' hay tessitura. Hỏi thêm thì biết ra nó không viết ký âm pháp được, nghĩ ra nhạc thì nó nhờ "bạn bề" bên VN cho computer viết xuống. Sau đó, sau khi tôi chấm dứt vụ đệm đàn, thì nó không chịu về, nó vào bếp nhà gia đình tôi lục lọi tìm, xin đồ ăn. Gia đình tôi cho nó đi ăn chung, và sau đó bye bye, coi như lầm người đường ai nấy đi, nó cũng chẳng buông tha, nhất định mời tôi về nhà nó thăm để nó đưa xem tranh nó vẽ. T̉ôi thậ́y tội nghiệp và tôi không bao giờ khinh người hay coi nhẹ người khác, nhất là khi họ đã than thờ nghèo và bệnh và tìm ̣đến tôi, coi như học sinh, sinh viên, đã tìm đến tôi trong quá khứ. Và thế là nó "bắt cóc" luôn tôi vào xe nó chở tôi về nhà nó để khoe. Tôi không đề phòng vì nghĩ rằng đây không phải là phường phạm pháp, mà chỉ là một người phụ nữ lệch lạc muốn bám vào tôi. Về nhà nó, tôi thấy nó chẳng có vẻ gì đau ốm nghèo túng như nó than thở cả. Và thế là tôi từ chối yêu cầu nó chở tôi về nhà̉ bạn tôi, không cho nó đưa tôi ra phi trường như nó muốn, và yêu cầu nó ra về, không cho nó vào nhà người bạn nưã.

Dĩ nhiên là nó không có can đảm "bắt cóc" tôi ở bên Mỹ.

Sau đó nó vẫn muốn nhờ vả tôi giúp nó làm show qua viện Việt Học để nó kiếm tiền. Tôi từ chối.

Quả nhiên không nhờ được thỉ nó ...phá hoại, mạ lỵ kiểu đê tiện cuả dân rất thấp và sẵn sàng đổi trắng thay đen cuả phường chợ buá, không phải là người có tư ćach đề đến gần mình được. Chẳng cần nhắc lại những lời mạ lỵ nhơ bầ̉n làm gì, chỉ nêu lên rằng một lũ ganh tỵ cũng uà theo việc phạm pháp, cho thấy tư cách số người VN này quá thấp làm xấu hổ cộng đồng người Việt ở Mỹ (thêm thí dụ này: LNT sẵn sàng nói xấu, nói sai, sau lưng một NS đứng đắn như NS Lê Tuyê`n mà LNT chưa hề quen biết!). Khi nó tìm đến tôi bên Cali dưới danh nghĩa Viện Việt Học, nó đã nói xấu nhạc sĩ vi phạm bản quyền cuả Chopin vì ông đệm đàn thêm vào trình tấu Chopin, tôi đã nghiêm mặt nói ngay lúc đó rằng nói như vậy là sai, không được bao giờ nhắc lại như thế nữa!

Qua' hỗn láo với một NS tuổi tác như NS Lê Tuyền, và...đã nói thì phải có sách, mách có chứng, cho nên Lương Nguyên Thảo sẽ phải đưa một lawyer's opinion rằng đây là violation of Chopin's copyright, sẽ chẳng LS nào dám viết câu đó, nếu cần thì LNT có thể đưa lên the U.S. government copyright office để hỏi? và xin opinion rồi đưa opinion cho tui coi!

Copyright nhạc theo luật quốc tế chỉ có một thờ̉i hạn nhất định trong đời t́ác giả, và sau đó trờ thành sản phẩm chung cuả nhân loại, trừ phi tác quyền được tiếp tục ở gia đình hay người thưà kế ở dạng "hoa hồng," royalty, và tác quyề̉n nằm ở sản phẩm trình diễn hay thâu để bán lấy tiền.

LNT là ai? Đó là một con bé vô danh tiểu tốt nào đó bên California đã muốn đứng ra làm show cho public để kiếm tiền, nói là để nuôi gia đình ḅi bệnh tâm thần lúc đầu tôi nghe ũng rất thương cảm, Hắn ta yêu cầu sự giúp đỡ của người khác trên FB, để làm show lấy tiền, tự cho mì̉nh chuyên đi đệm đàn cho người khác hát, và tự cho mình là người sáng tác nhạc, tức là một kẻ muốn đặt mình vào vị tri của public figure và tự cho rằng với tư cách public figure, có thể phán quyet người khác hồ đồ như vậy!

Tôi chính thức yêu cầu Luong Nguyên Thảo phải gửi lời xin lỗi và rút lại lời nói vô trách nhiệm và quỷ quyệt này, dám ngang nhiên đứng ra mạ lỵ làm hại thanh danh một người lớn tuổi hơn mình, không quen biết!

Nên nhớ khi đệm đàn cho tui hát vài lần, NS Lê Tuyền chưa bao giờ nói rằng khi ông đàn nhạc Chopin để mở đầu màn trình diễn là nhạc của ông làm bao giờ cả!!!! Và cả thế giới yêu âm nhạc cổ điển, ai nghe qua "raindrops" hay "tristesse" cũng biết đó là nhạc Chopin, và nhạc sĩ LT đã đánh thêm vào những dòng danh tiếng nhất của Chopin, để " highlight," để nhấn mạnh rằng nhạc Chopin đã "motivate" cho ông học chơi đàn piano và sáng tác cho piano! Cuoc trình diễn cũng không phải là để bán vé' lấy tiền như con người Lương Nguyen Thao nầy muốn làm show để quyên tiền!

LNT thật là quá' hỗn, và là giới rất thấp. Nó khoe khoang ở bên VN nó là bác sĩ, và nó là "thần đồng âm nhạc."

For God's sake, nếu Lượng Nguyên Thảo tải tape nầy without prior consent tức là vi phạm copyright của tui và của Nhạc Sĩ Lê Tuyền, và nếu LNT còn hô hoán lên rằng NS đàn một đoạn trong Chopin's raindrops trong tape này làm prelude cho tôi hát là "vi phạm copyright của Chopin" thì Lương Nguyên Tháo đã defame NS, cần phải... lôi LNT ra tòa đòi bồi thường thiệt hại và nếu cần thì tôi sẽ xin toa`...temporary restraining order không cho LNT ngang nhiên quấy nhiễu, vu khống rằng người khác phạm pháp!!!!

Là người Việt với nhau, nhỏ tuổi hơn, kinh nghiệm và vốn liếng âm nhạc không bằng, v̀ô danh tiểu tốt thấy người sang bắt quàng làm họ, mà ăn nói đối xử với người lớn tuổi như vậy...Tôi hỏi có chấp thuận được không?

wnd JULY 10 2019

tieng mua ngau sang tac cua Le Toan Tho ̣ -- LE TUYEN va tieng hat Duong Nhu Nguyen

https://www.yahoo.com/lifestyle/judy-garlands-kids-proud-had-143100774.html